Hürmüz Boğazı'nda yeni düzen kuruldu
ABD-İsrail'in İran'a saldırmasının ardından Hürmüz Boğazı'nda gemi geçişi durma noktasına geldikten sonra az da olsa yeniden başladı. İran bazı gemilerin geçişine izin verirken bir Türk gemisi de dün geçiş yaptı.
İran savaşının dünyanın geri kalanı için en belirleyici cephesi hiç kuşkusuz Hürmüz Boğazı. Özellikle petrol ve doğalgaz arzının en önemli rotası olan boğaz genel olarak dünya ticaretini ve üretimi de büyük ölçüde etkiliyor. Bu nedenle herkesin gözü savaşın genel gidişatıyla birlikte özel olarak da Hürmüz'e kilitlenmiş durumda. Savaşın başladığı tarih olan 28 Şubat'ın ardından kısa süre içinde boğazdan geçişler fiilen durma noktasına geldi.
Mart 2025'te yaklaşık 2.935 geminin geçtiği boğazdan, Mart 2026'nın aynı döneminde sadece 135 gemi geçiş yapabildi. Bu da yıllık bazda yüzde 95'lik bir azalma anlamına geliyor.
Mart 2026'nın ilk üç haftasında boğazdan sadece 76 sıvı yakıt tankeri geçebildi. Bunların da yalnızca 43'ü yüklü haldeydi.
BAZI ÜLKELERE İZİN VERİLDİ
İran ilerleyen süreçte düşman olarak görmediği Çin, Hindistan, Güney Kore ve Singapur gibi ülkelere giden gemilere sınırlı izin vermeye başladı. Son olarak Irak'ın Hürmüz'deki kısıtlamadan muaf tutulduğu açıklandı. Irak, İran'ın sağladığı muafiyet sayesinde petrol taşıyan gemilerin artık Hürmüz Boğazı'ndan geçebilmesiyle birlikte, Asyalı tüccarlara ve rafinerilere ham petrol yüklemeye başlayabileceklerini bildirdi.
***********
HÜRMÜZ'DEN GEÇEN GEMİLERDEN ÜCRET ALINMASI
İran, stratejik Hürmüz Boğazı'ndan geçen ticari gemiler için Mart 2026 itibarıyla yeni bir düzenlemeye gitti. İran Meclisi tarafından onaylanan kararla, bölgeden geçen gemilerden sefer başına 2 milyon dolara kadar transit ücreti alınmaya başlandı.
İran’ın Hürmüz Boğazı'ndan geçen gemilerden 2 milyon dolara varan ücret alacağını duyurması, uluslararası arenada büyük bir diplomatik krize yol açtı. 1982 Birleşmiş Milletler Deniz Hukuku Sözleşmesi’ne aykırı bulunan bu hamle, küresel güçleri karşı karşıya getirdi.