Trump’ın Hürmüz Boğazı sigorta planı çöktü
ABD Başkanı Donald Trump’ın Hürmüz Boğazı’ndan geçecek gemiler için duyurduğu 40 milyar dolarlık sigorta desteği, güvenlik eskortunun sağlanamaması nedeniyle işlemedi. Savaş ve saldırı riskinin sürdüğü bölgede armatörler geçişten kaçınırken, program kapsamında bugüne kadar hiçbir teminat verilmedi.
ABD Başkanı Donald Trump’ın, Hürmüz Boğazı’ndan geçmek isteyen ticari gemilere yönelik açıkladığı 40 milyar dolarlık sigorta destek programı, güvenlik koşullarının sağlanamaması nedeniyle devreye alınamadı. Program kapsamında iki ayı aşkın sürede hiçbir gemiye sigorta teminatı verilmediği ortaya çıktı.
İngiliz Financial Times gazetesinin haberine göre, mart ayında savaşın ardından İran’ın Hürmüz Boğazı üzerindeki fiili kontrolünü artırmasıyla duyurulan programın amacı, enerji ve ticaret taşımacılığını yeniden canlandırarak petrol fiyatlarını dengelemekti. ABD yönetimi, bölgeden geçecek gemilere “uygun maliyetli” sigorta sağlanacağını açıklarken, programa Chubb ve AIG gibi büyük sigorta şirketleri de dahil edilmişti.
Ancak sektör kaynaklarına göre sistem hiçbir zaman tam anlamıyla devreye girmedi. Sigorta mekanizmasının çalışabilmesi için ABD donanmasının ticari gemilere eskort sağlaması gerekiyordu. Fakat bu güvenlik desteği sürdürülebilir biçimde oluşturulamadı. ABD donanması yalnızca mayıs ayı başında iki ticari gemiye kısa süreli eskort sağladı, ardından benzer bir uygulama devam etmedi.
Sigortacılar, bölgedeki temel sorunun sigorta bulunabilirliği değil, fiziki güvenlik tehdidi olduğuna dikkat çekiyor. Uzmanlara göre armatörler, mürettebat ve yük güvenliği konusunda ciddi risk gördükleri için Hürmüz geçişlerinden kaçınıyor.
Uluslararası Denizcilik Örgütü verilerine göre çatışmaların başlamasından bu yana bölgede en az 38 gemi saldırıya uğradı veya vuruldu, 11 denizci hayatını kaybetti. Bu gelişmeler sigorta maliyetlerini de sert biçimde yükseltti. Savaş öncesinde gemi değerinin yüzde 1’inin altında kalan sigorta primleri, bugün bazı poliçelerde yüzde 3 ila yüzde 8 seviyesine çıktı.
Dünya deniz sigortacılığının önemli bölümünün yürütüldüğü Lloyd’s of London piyasasında da Hürmüz kaynaklı risklerin dikkatle takip edildiği belirtiliyor. Sektör temsilcileri, ABD destekli programın İngiltere merkezli deniz sigortacılığı hakimiyetine alternatif oluşturmasının hedeflendiğini ancak mevcut güvenlik ortamında bunun mümkün olmadığını ifade ediyor.
Öte yandan Hindistan’ın hazırladığı yeni deniz sigortası modelinin daha uygulanabilir olabileceği değerlendiriliyor. Uzmanlar, Hindistan’ın planının askeri eskort şartına bağlı olmadan yalnızca finansal güvence sağlamaya odaklanmasının avantaj yaratabileceğini belirtiyor.
Bölgedeki geçişlerde İran ile yapılan diplomatik anlaşmalar ve geçiş ücretleri de dikkat çeken başlıklar arasında yer alıyor. Sektöre yakın kaynaklara göre bazı Batılı sigorta şirketleri, yaptırım riskleri nedeniyle Hürmüz geçişlerinde “sorma-söyleme” yaklaşımıyla hareket ediyor.
ABD Kalkınma Finansmanı Kurumu (DFC) ise yaptığı açıklamada, gerektiği takdirde Başkan Trump’ın talimatı doğrultusunda Hürmüz Boğazı üzerinden deniz ticaretini yeniden canlandırmak için 40 milyar dolarlık reasürans desteğinin hazır olduğunu bildirdi.
Aşağıdaki bölüme haber ile ilgili yorumlarınızı yazabilirsiniz
Kurumsal Üyelerimiz
ATASOY Grup Deniz..
KINAY Denizcilik
SÜVARİ Gemi Kiral..
CENGİZ Denizcilik
MEKE Group
ARKAS holding
BOCA Denizcilik v..
REYSAŞ Denizcilik
BEYAZ Deniz Taşım..
TRİO Denizcilik
...