Hürmüz Boğazı'nda kayıtlı gemi geçişi sıfıra indi!
Tankerlere yönelik saldırılar ve tıkanan ABD-İran diplomasisi nedeniyle Hürmüz Boğazı'nda seyrüsefer durma noktasına geldi. Kpler verilerine göre cumartesi günü sadece 5 geminin geçtiği boğazda pazar günü hiçbir kayıtlı geçiş yapılmadı
Hürmüz Boğazı’ndaki deniz trafiği, son haftalarda görülen düşük seviyelerin de altına indi. Tankerlere yönelik yeni saldırıların ardından dünyanın en kritik enerji koridorlarından birinde pazar günü takip sistemlerine yansıyan emtia gemisi geçişi bulunmuyor.
Yeni tablo, yalnızca taşımacılık şirketleri açısından değil, petrol ve LNG piyasası açısından da riskin yeniden yükseldiğini gösteriyor. Brent petrol haftanın ilk işlemlerinde 89 dolar çevresinde seyrederken piyasa ABD ile İran arasındaki görüşmelerden gelecek haberleri yakından izliyor.
Kayıtlı geçiş kalmadı
Gemi takip şirketi Kpler’in verilerine göre Hürmüz Boğazı’ndan cumartesi günü yalnızca 5 emtia gemisi geçti. Pazar günü için ise sistemde kayıtlı emtia gemisi geçişi bulunmuyor.
Bir önceki hafta sonunda toplam 31 geçiş kaydedilmişti. Böylece yalnızca bir hafta içerisinde boğazdaki izlenebilir ticari hareketin çok sert biçimde daraldığı görülüyor.
Bununla birlikte kayıtlı geçişin sıfır olması, boğazdan kesinlikle hiçbir geminin geçmediği anlamına gelmiyor. Otomatik Tanımlama Sistemi’ni kapatan bazı gemiler takip sistemlerinde görünmeden hareket edebiliyor.
Cumartesi günü boğaza giren gemiler arasında sistemini kapatmış boş bir çok büyük ham petrol tankeri ile İran rotasını kullanan Hindistan bayraklı büyük bir gaz taşıyıcısı da bulunuyor. İran fuel-oili taşıyan küçük bir tankerin ise boğazdan çıktığı kaydedildi.
Üç ADNOC gemisi saldırıya uğradı
Trafikteki son sert düşüşün arkasında tanker güvenliğine ilişkin endişeler bulunuyor. Birleşik Arap Emirlikleri, Abu Dhabi National Oil Company tarafından işletilen üç geminin geçen hafta Hürmüz’den geçişleri sırasında saldırıya uğradığını açıkladı.
BAE yönetimi son olayda cuma günü boğazdan geçen üçüncü ADNOC bağlantılı geminin İran tarafından hedef alındığını öne sürdü. Bundan bir gün önce de iki ADNOC gemisinin benzer olaylarla karşı karşıya kaldığı bildirilmişti.
Saldırı haberlerinin art arda gelmesi, armatörlerin ve sigorta şirketlerinin Hürmüz geçişlerine yönelik risk değerlendirmelerini yeniden sertleştirebilir. Özellikle büyük petrol ve LNG tankerleri açısından savaş riski primlerinin yükselmesi, Körfez’den yapılan enerji sevkiyatının maliyetini daha da artırabilir.
Hürmüz’deki trafik savaş öncesinde günlük 130 geminin üzerinde seyrediyordu. Mevcut seviyeler, dünyanın en yoğun enerji koridorlarından birindeki ticari hareketin olağan dönemin yalnızca küçük bir bölümüne indiğini gösteriyor.
Petrol yeniden 89 dolar çevresinde
Hürmüz’deki son gelişmeler petrol fiyatlarına da destek veriyor. Brent petrol haftanın ilk işlemlerinde 89 dolar çevresinde seyrediyor; ABD ham petrolü de 82 doların üzerinde işlem görüyor.
Petrol fiyatları geçen hafta yüzde 5’in üzerinde yükselmişti. Tankerlere yönelik saldırılar, Suudi Arabistan’daki bir rafineriyle ilgili güvenlik endişeleri ve ABD-İran görüşmelerinde ilerleme sağlanamaması piyasadaki jeopolitik risk primini yeniden artırdı.
Petrol piyasası açısından asıl sorun yalnızca bugün kaç geminin geçtiği değil. Ticari gemilerin Hürmüz’e yeniden düzenli biçimde dönmesi için güvenlik koşullarının kalıcı olarak iyileşmesi gerekiyor.
Boğaz savaş öncesinde dünya ham petrol ve LNG sevkiyatlarının yaklaşık beşte birinin geçtiği bir güzergâhtı. Bu nedenle Hürmüz’deki küçük bir trafik değişimi bile küresel enerji piyasalarında fiyatlama üzerinde büyük etki yaratabiliyor.
ABD-İran düğümü çözülmedi
Deniz trafiğindeki düşüş diplomatik görüşmelerdeki tıkanmayla aynı döneme denk geliyor. İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, hafta sonunda ABD ile görüşmelerin yeniden başlamasına ilişkin henüz karar alınmadığını açıkladı.
Arakçi ayrıca Hürmüz’de gemi trafiğinin normalleşmesi için Washington’ın İran’ın boğaza ilişkin şartlarını karşılaması gerektiğini savundu. ABD tarafı ise İran’a yönelik deniz ablukasını uzun süre sürdürebilecek kapasiteye sahip olduğunu belirtiyor.
Bu karşılıklı pozisyonlar, kısa vadede Hürmüz trafiğinin hızla eski seviyelerine dönmesinin önünde önemli engel oluşturuyor. Gemilerin boğaza yeniden yoğun biçimde girmesi için yalnızca askeri saldırıların azalması değil, geçiş kurallarına ilişkin siyasi belirsizliğin de çözülmesi gerekiyor.
Önümüzdeki günlerde yeni tanker saldırıları yaşanıp yaşanmayacağı, ABD-İran temaslarının yeniden başlayıp başlamayacağı ve gemi trafiğinde toparlanma görülüp görülmeyeceği petrol piyasasının ana gündem maddeleri olacak.
Aşağıdaki bölüme haber ile ilgili yorumlarınızı yazabilirsiniz
Kurumsal Üyelerimiz
OLAY NAUTIC
CEO Maritime Co.
TRUVA Denizcilik
MARİNMET Deniz İn..
UGUR 44 Vapur Ac..
KANLAR Denizcilik
LAMIA Yat İşletme..
ANKA Denizcilik
FARİN Turizm
ASPET Gemi
...